Door lakse bouwwereld blijft legionella doden maken

Doordat de bouw de gevaren van legionella blijft onderschatten, vallen er elk jaar onnodig tientallen doden. Dat zegt kennisinstituut ISSO in een nieuw onderzoek.

Achttien jaar na de legionella-uitbraak bij de Westfriese Flora in Bovenkarspel, waar 200 mensen ernstig ziek werden en 32 overleden, heeft de bouwwereld weinig geleerd. Architecten en aannemers houden weinig rekening met het voorkomen van legionella. Dat meldt kennisinstituut van de installatiesector ISSO op basis van een enquête onder 250 eigenaren, beheerders en installateurs. ,,Praktijkrichtlijnen voor het aanbrengen van koude en warme zones worden nauwelijks toegepast”, zegt Irene van Veelen, projectcoördinator bij ISSO. ,,Als een gebouw eenmaal bouwkundig is ingedeeld, is het afwijken van de richtlijnen soms onvermijdelijk.” Meer aandacht Door het niet naleven van de regels blijken veel nieuwe huizen en gebouwen niet legionellabestendig: koude en warme leidingen worden nogal eens samen in één schacht aangelegd en kruisen elkaar regelmatig, terwijl dat wettelijk niet mag. Overbodige stukken leiding worden bovendien niet verwijderd, maar ‘afgedopt’, waardoor dode uiteinden ontstaan. Ideaal voor de legionellabacterie, die gedijt in stilstaand water tussen 25 en 45 graden.
Legionella maakt in Nederland 20 tot 30 dodelijke slachtoffers per jaar. Beduidend meer dan de twaalf jaarlijkse doden door koolmonoxidevergiftiging. Voor eigenaren leidt besmetting bovendien tot hoge kosten: behalve technische aanpassingen, moeten hele leidingwerken worden stilgelegd en gedesinfecteerd. De benodigde chemicaliën zijn daarbij slecht voor het milieu.
Als een gebouw eenmaal bouwkundig is ingedeeld, is het afwijken van de richtlijnen soms onvermijdelijk
Irene van Veelen, projectcoördinator bij ISSO

Aandacht

Een sticker van legionellapreventie op een brandslangkast in een kantorenpand. © Koen Suyk/ANP Xtra
Het onderwerp verdient veel meer aandacht, vindt Van Veelen. Zeker nu blijkt dat driekwart van de aan het onderzoek deelnemende gebouweigenaren ooit met legionella te maken heeft gehad. ,,Kijkend naar het aantal dodelijke slachtoffers en naar de blijvende impact van een besmetting op iemands gezondheid, is veel meer bewustwording, aandacht én controle gerechtvaardigd.” ISSO pleit voor meer controles door drinkwaterbedrijven, maar ook tijdens de bouw. Installateurs, aannemers en architecten moeten beter samenwerken.Een verklaring voor het ontbreken van interesse voor legionellapreventie bij bouwers heeft het ISSO niet. Ongelukken met koolmonoxide krijgen wél veel media-aandacht. ,,Mogelijk doordat legionella minder tastbaar is: er rukken geen hulpdiensten uit en een verband tussen slachtoffer en bron ontbreekt vaak.” Informatie voor installateurs en eigenaren over het voorkomen van besmetting is bovendien vaak niet wervend.

Veteranenziekte
De legionellabacterie houdt van stilstaand water tussen de 25 en 45 graden: niet te koud en niet te warm. Besmetting vindt onder andere plaats via het inademen van besmette minuscule waterdruppels tijdens het douchen of door water uit fonteinen. In Bovenkarspel was besmet, verneveld water uit een bubbelbad de oorzaak.
De bacterie kan een ernstige longontsteking veroorzaken, die dodelijk kan zijn of tot blijvende ernstige gezondheidsschade kan leiden. Vooral ouderen zijn vatbaar, de helft van alle patiënten is boven de 60 jaar. Vaak wordt gesproken van de Veteranenziekte, naar een uitbraak op een veteranenbijeenkomst in 1976.
Wilt u meer informatie over legionellapreventie, legionellaveilige douchekoppen of heeft u andere vragen? U kunt ons telefonisch bereiken op 088- 8001500 of stuur een e-mail aan info@cag.nl.(Bron: www.ad.nl)